Trzy źródła bałaganu: sierść, łapy i wydzieliny
W domu z psem sprzątanie dotyczy przede wszystkim trzech rzeczy. Pierwsza to sierść, której przybywa w okresach linienia. Druga to błoto, piasek i woda przynoszone na łapach. Trzecia to wydzieliny: mocz, kał, wymiociny, ślina, a u niekastrowanej suczki także krew w czasie cieczki.
Każda z tych rzeczy wymaga innego podejścia. Sierść ogranicza się przede wszystkim pielęgnacją psa, brud z łap - stałym miejscem do wycierania przy wejściu, a wydzieliny - szybkim sprzątnięciem i właściwym środkiem. Osobną sprawą są sygnały zdrowotne, które łatwo przeoczyć przy codziennych porządkach.
Przy wydzielinach chodzi nie tylko o wygląd mieszkania. CDC, amerykańska agencja zdrowia publicznego, zaleca, by mocz, kał i wymiociny psa w domu sprzątać od razu, w rękawiczkach jednorazowych, a potem dobrze zdezynfekować to miejsce i dokładnie umyć ręce.
W skrócie: sierść usuwa się szczotką, zanim spadnie na podłogę, łapy wyciera się zaraz za drzwiami, plamy moczu zbiera się i neutralizuje środkiem enzymatycznym, a w czasie cieczki zabezpiecza się miejsca, w których odpoczywa suczka.
Jak ograniczyć sierść na podłogach i meblach
Najwięcej włosa zostaje tam, gdzie pies się kładzie i ociera. Pomaga usuwanie martwej sierści szczotką, zanim sama wypadnie, najlepiej na zewnątrz albo na podłodze łatwej do posprzątania. Narzędzie dobiera się do rodzaju okrywy, a w czasie zmiany sierści przydaje się systematyczne wyczesywanie podszerstka.
W samym mieszkaniu sprawdzają się proste rozwiązania:
- odkurzanie miejsc, w których pies leży, z użyciem ssawki do tapicerki;
- zdejmowany, zmywalny pokrowiec albo koc na ulubionym miejscu psa na kanapie;
- wałek z taśmą klejącą lub gumowa rękawica do zbierania włosów z tkanin i ubrań;
- wilgotny mop na gładkich podłogach, bo sucha miotła rozrzuca drobny włos po kątach;
- regularne pranie koców i pokrowców, z których korzysta pies.
Sierść na meblach to nie tylko kwestia wyglądu. Razem z nią na tkaninach zostaje kurz, piasek i resztki błota, dlatego miejsca odpoczynku psa odkurza się częściej niż resztę pokoju. Przy alergii u domowników sposób sprzątania warto omówić z lekarzem.
Jedno miejsce psa zamiast całego mieszkania
Łatwiej utrzymać porządek, gdy pies ma stałe miejsca odpoczynku, a nie śpi raz na kanapie, raz w łóżku, raz na dywanie. Koc lub narzuta na wybranym fragmencie kanapy przyjmuje większość sierści i brudu, a resztę mebli wystarczy odkurzyć przy zwykłym sprzątaniu.
Szczotki, grzebienie i ręczniki psa przechowuje się osobno od rzeczy domowników, najlepiej w jednym pudełku przy wyjściu albo w łazience. Wyczesany włos od razu trafia do kosza, a nie na parapet czy podłogę.
Pojemnik odkurzacza w okresie linienia napełnia się szybciej, a zapchany filtr słabiej zbiera drobny włos, więc kontroluje się go przy każdym sprzątaniu.
Łapy po spacerze - stałe miejsce do wycierania przy drzwiach
Błoto, piach, a zimą sól z chodników i roztopiony śnieg trafiają do domu głównie na łapach i brzuchu psa. Pomaga stały rytuał przy wejściu: wycieraczka, ręcznik, ściereczka i w mokre dni pojemnik z letnią wodą.
- Zatrzymać psa na macie zaraz za drzwiami.
- Przetrzeć każdą łapę wilgotną ściereczką, także przestrzenie między opuszkami.
- Osuszyć łapy, brzuch i klatkę piersiową ręcznikiem.
- Obejrzeć opuszki, jeśli pies po spacerze kuleje albo liże łapę.
- Pochwalić psa za spokojne czekanie.
Stały rytuał pomaga psu zapamiętać, że po powrocie najpierw czeka na wytarcie łap. Zimą łapy po spacerze po posypanych chodnikach przemywa się wodą, a nie tylko wyciera na sucho, żeby pies nie zlizywał resztek soli.
Mokry pies potrafi otrząsnąć się zaraz po wejściu. Lepiej, gdy zrobi to na macie w przedpokoju niż na kanapie, dlatego ręcznik trzyma się przy drzwiach, a psa wyciera, zanim wejdzie do pokoju. Ręcznik do łap pierze się razem z innymi tekstyliami psa.
Mocz, kał i wymiociny w domu - co zrobić od razu
Przy plamach liczy się czas. Im szybciej płyn zostanie zebrany, tym mniej wsiąka w dywan i podkład. Humane World for Animals, organizacja zajmująca się dobrostanem zwierząt, zaleca najpierw zebrać jak najwięcej moczu grubą warstwą ręczników papierowych, potem przepłukać miejsce chłodną wodą i osuszyć.
- Mocz: zebrać ręcznikami papierowymi, przepłukać chłodną wodą, osuszyć, a gdy zapach zostaje, użyć środka enzymatycznego.
- Kał i wymiociny: zebrać w rękawiczkach jednorazowych, umyć powierzchnię i zdezynfekować ją środkiem stosowanym zgodnie z etykietą.
- Tkaniny, które da się prać: wyprać, a przy utrzymującym się zapachu powtórzyć pranie ze środkiem enzymatycznym.
Dywan wymaga więcej cierpliwości niż płytki, bo mocz przenika w głąb włókien. Stare, zaschnięte ślady pomaga odnaleźć lampa ultrafioletowa, a świeża plama moczu na dywanie wymaga kilku etapów czyszczenia, zanim zniknie także zapach.
Jeśli mimo sprzątania w mieszkaniu utrzymuje się uporczywy psi zapach, przyczyn bywa kilka i nie wszystkie leżą w podłodze. Czasem źródłem jest sam pies, jego uszy, skóra albo pysk.
Kiedy do weterynarza: pies nauczony czystości zaczyna regularnie załatwiać się w domu albo u suczki pojawia się biała lub ropna wydzielina z dróg rodnych. W pierwszym przypadku wyklucza się przyczyny zdrowotne, a przy ropnej wydzielinie, która może oznaczać ropomacicze, jedzie się do lekarza natychmiast.
Cieczka a porządek w domu - podłogi, kanapa i tekstylia
U niekastrowanej suczki cieczka wraca według PDSA co 6-7 miesięcy, a krwawienie trwa mniej więcej od tygodnia do 10 dni. U jednych suczek jest obfite, u innych ledwie zauważalne.
Krwawienie nie wyczerpuje tematu, bo przebieg cieczki krok po kroku obejmuje także dni, w których krew już nie leci.
PDSA, brytyjska organizacja weterynaryjna, podaje kilka praktycznych sposobów na ten okres:
- czasowe ograniczenie suczce dostępu do dywanów, kanapy i łóżka;
- ręczniki albo zmywalne narzuty w miejscach, w których suczka odpoczywa;
- majtki lub pieluchy dla psa, które zatrzymują krew;
- spacery na smyczy, z dala od innych psów.
Majtki na cieczkę zakłada się w domu, a zdejmuje przed wyjściem na spacer, żeby suczka mogła się swobodnie załatwić. Stosuje się jednorazowe i wielorazowe zabezpieczenia na cieczkę: pieluchy wyrzucane po użyciu albo majtki prane, do których wkłada się wymienną wkładkę chłonną.
Wybór między nimi zależy od tego, jak obficie suczka krwawi i ile godzin dziennie zabezpieczenie ma być noszone. Ważniejsze od rodzaju jest dopasowanie i regularna zmiana majtek, bo zbyt ciasne ocierają skórę, a zbyt luźne zsuwają się i przeciekają.
Żadne zabezpieczenie nie zastępuje pilnowania suczki na spacerze i w ogrodzie. Majtki służą utrzymaniu czystości w domu i nie są sposobem na uniknięcie krycia.
PDSA przypomina też, że nie każda cieczka jest wyraźna. Przy słabym krwawieniu łatwo ją przeoczyć, dlatego u niekastrowanej suczki obserwuje się obrzęk sromu i zachowanie, a nie tylko ślady krwi na podłodze.
Gdy ilość krwi niepokoi albo obrzęk sromu wyraźnie sprawia ból, PDSA zaleca kontakt z lekarzem.
Jakie środki czystości są bezpieczne w domu z psem
ASPCA, amerykańskie stowarzyszenie ochrony zwierząt prowadzące ośrodek toksykologiczny, podaje, że większość środków czystości można stosować przy psach i kotach, jeśli używa się ich zgodnie z etykietą. Ryzyko pojawia się przy kontakcie z produktem nierozcieńczonym i przy wpuszczaniu psa na mokrą, świeżo umytą powierzchnię.
| Środek | Zastosowanie w domu z psem | Na co uważać |
|---|---|---|
| Środek enzymatyczny | plamy moczu, kału i wymiocin na tkaninach i dywanach | według ASPCA może wywołać łagodne dolegliwości żołądkowe, dlatego psa wpuszcza się dopiero po wyschnięciu |
| Wybielacz z chlorem | po rozcieńczeniu według etykiety - mycie twardych przedmiotów psa | nierozcieńczony po połknięciu może uszkodzić jamę ustną i przełyk |
| Środki z amoniakiem | nie nadają się do plam moczu | intensywny zapach może zachęcać psa do ponownego znakowania tego miejsca |
| Ocet | nie zastępuje środka do plam moczu | Humane World for Animals odradza go przy moczu z tego samego powodu co amoniak |
| Parownica i gorąca para | podłogi i tapicerka bez śladów moczu | ciepło utrwala plamę i zapach moczu w syntetycznych włóknach |
Środków czystości nie miesza się ze sobą, a zwłaszcza wybielacza z preparatami zawierającymi amoniak. Kapsułki do prania, tabletki do zmywarki i płyny przechowuje się w zamkniętej szafce, a wiadro z płynem do mycia podłóg nie zostaje bez nadzoru.
Przy podejrzeniu, że pies zlizał lub połknął środek chemiczny, ASPCA zaleca natychmiastowy kontakt z lekarzem weterynarii albo ośrodkiem toksykologicznym. Opakowanie produktu warto mieć wtedy przy sobie, bo skład podany na etykiecie ułatwia ocenę zagrożenia.
Mycie rąk i dzieci w domu z psem
CDC zaleca mycie rąk po kontakcie z psem, jego karmą, odchodami i akcesoriami, a także po kontakcie ze śliną lub kałem psa, nawet jeśli odchody sprzątało się przez woreczek. W praktyce oznacza to mycie rąk w kilku stałych sytuacjach:
- po zabawie i głaskaniu, zwłaszcza przed jedzeniem;
- po nasypaniu karmy i podaniu przysmaków;
- po sprzątaniu kału, moczu i wymiocin;
- po zmianie majtek na cieczkę i po pielęgnacji uszu czy łap.
Przybory do pielęgnacji, takie jak szczotki, grzebienie i cążki do pazurów, myje się po użyciu i nie pożycza innym psom bez umycia. Ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy pies ma zmiany na skórze albo pchły.
Małe dzieci powinny być pod opieką dorosłego przy kontakcie z psem, także z dobrze znanym psem domowym - to również zalecenie CDC. Dorosły pilnuje przy okazji, by dziecko umyło ręce po zabawie i nie brało do buzi rzeczy psa.
| Sytuacja w domu | Co zrobić od razu | Kiedy potrzebny lekarz |
|---|---|---|
| Plama moczu | zebrać, przepłukać chłodną wodą, zneutralizować zapach środkiem enzymatycznym | gdy pies nauczony czystości regularnie załatwia się w domu |
| Kał lub wymiociny | sprzątnąć w rękawiczkach, zdezynfekować miejsce, umyć ręce | gdy wymioty lub biegunka się powtarzają albo pies jest osowiały |
| Pies zlizał środek czystości | odsunąć psa od produktu, zabrać opakowanie | od razu, telefonicznie lub w lecznicy |
| Krew w czasie cieczki | ograniczyć dostęp do dywanów, rozłożyć ręczniki, założyć majtki | gdy ilość krwi niepokoi albo wydzielina jest biała lub ropna |
Pasożyty, zapasy i apteczka - porządek, którego nie widać
Higiena w domu obejmuje też ochronę psa przed pasożytami zewnętrznymi. CDC zaleca rozmowę z lekarzem weterynarii o profilaktyce przeciw pchłom, kleszczom i innym pasożytom oraz regularne wizyty kontrolne. Gdy pies zaczyna się częściej drapać, jedną z możliwych przyczyn są pchły w sierści i w mieszkaniu.
Po spacerach w wysokiej trawie i zaroślach sierść psa przegląda się pod kątem kleszczy, zanim pies położy się na kanapie lub w łóżku. Szczególnie dokładnie ogląda się głowę, uszy, szyję, pachy i okolice pachwin.
Porządek ułatwia jedno stałe miejsce na rzeczy psa: środek do plam, ręczniki, woreczki na odchody, kosmetyki i preparaty. Tak ułożony zapas rzeczy dla psa łatwiej kontrolować pod kątem dat ważności i uzupełniać, zanim czegoś zabraknie.
Osobno, w zamkniętym pojemniku, trzyma się apteczkę z materiałami opatrunkowymi. Leki ludzkie nie powinny leżeć obok rzeczy psa ani w miejscach, do których pies sięga, także w torebkach i plecakach zostawianych na podłodze.
