Co tydzień, co miesiąc czy tylko po zabrudzeniu - jak często kąpać psa
Nie istnieje jedna częstotliwość kąpieli dobra dla każdego psa. Blue Cross podaje, że pies ze zdrową skórą i sierścią potrzebuje kąpieli właściwie tylko wtedy, gdy się ubrudzi. Naturalne oleje w sierści dobrze radzą sobie z utrzymaniem jej w czystości.
Psy, które dużo czasu spędzają na dworze, myje się częściej, bo z sierści trzeba usunąć błoto, zapach i ewentualne pasożyty. Pozostałe źródła weterynaryjne podają nieco inne wskazówki, ale wszystkie łączy ostrożność wobec zbyt częstego mycia.
| Źródło | Co zaleca w sprawie kąpieli |
|---|---|
| Blue Cross | Pies ze zdrową skórą - kąpiel, gdy jest brudny; pies, który dużo przebywa na dworze - częściej |
| Podręcznik weterynaryjny Merck (część dla właścicieli) | Szampon dla zwierząt mniej więcej raz w miesiącu, zależnie od pory roku, albo wtedy, gdy sierść jest bardzo brudna lub brzydko pachnie |
| Szpital weterynaryjny Washington State University | Kąpiel szamponem weterynaryjnym raz w tygodniu uznaje za ogólnie bezpieczną, ale zbyt częste mycie usuwa z sierści ochronne oleje |
| PDSA | Bez wskazań medycznych pies zwykle nie potrzebuje częstych kąpieli; zabłoconego psa wystarczy spłukać ciepłą wodą |
Szpital weterynaryjny WSU wymienia czynniki, od których zależy częstotliwość kąpieli: rasę, długość sierści, aktywność psa i jego choroby. Podręcznik Merck dodaje porę roku. Kąpieli wymaga też pies, który wytarzał się w czymś cuchnącym - Blue Cross wprost wymienia tarzanie się w odchodach.
W praktyce rytm kąpieli ustala się do konkretnego psa: jego sierści, skóry i trybu życia, a nie według kalendarza. Przy chorobie skóry decyduje lekarz, bo szampony lecznicze mogą wymagać mycia częściej albo rzadziej niż zwykła kąpiel.
Czym myć psa, a czego do kąpieli nie używać
Do mycia stosuje się szampon przeznaczony dla psów. PDSA zaznacza, że szampony dla ludzi mogą podrażniać skórę psa. Szpital weterynaryjny WSU dodaje, że płyn do naczyń i ludzki szampon usuną brud i zapach, ale razem z nimi także naturalne oleje z sierści.
WSU tłumaczy to prosto: wszystkie kosmetyki, ludzkie i zwierzęce, mają dobrze myć i jak najmniej podrażniać, ale produkty dla ludzi są dopasowane do ludzkiej skóry, a weterynaryjne do psiej. Dlatego do regularnych kąpieli wybiera się produkt opisany jako przeznaczony dla psów.
Na etykiecie liczą się przede wszystkim przeznaczenie i sposób użycia: czy produkt nakłada się bezpośrednio, czy po rozcieńczeniu, jak długo zostaje na sierści i jak dokładnie trzeba go spłukać. Te informacje są ważniejsze niż zapach czy kolor opakowania.
Szampony myjące, przeciwpasożytnicze i lecznicze działają inaczej, dlatego dobór szamponu do skóry i sierści zaczyna się od oceny, czy skóra psa jest zdrowa. Przy chorobie skóry produkt uzgadnia się z lekarzem jeszcze przed kąpielą.
Gdy w domu zabraknie szamponu dla psa, pojawia się pytanie o mycie psa ludzkim szamponem. Zalecenia organizacji opiekuńczych są tu ostrożne, a po zwykłym błotnistym spacerze szampon często w ogóle nie jest potrzebny - PDSA radzi wtedy spłukać psa ciepłą wodą.
Kiedy lepiej odłożyć kąpiel
Są sytuacje, w których z kąpielą lepiej poczekać. Blue Cross wymienia kilka takich przypadków, a przy chorobie skóry zaleca najpierw rozmowę z lekarzem.
| Sytuacja | Co zrobić |
|---|---|
| Pies po zabiegu chirurgicznym | Poczekać, aż lekarz pozwoli na kąpiel - chroni to ranę przed zakażeniem |
| Krople przeciw pchłom lub odrobaczające, nakładane na skórę (spot-on) | Postępować zgodnie z instrukcją producenta preparatu |
| Bardzo młode szczenię | Odłożyć pełną kąpiel, bo małe szczenię łatwo się wychładza |
| Choroba skóry | Najpierw wizyta u lekarza, który wskaże szampon i częstotliwość mycia |
Przy preparatach przeciwpasożytniczych liczy się konkretna ulotka, a nie ogólna zasada. Dotyczy to zarówno stosowania kropli Frontline, jak i obroży przeciw kleszczom - przed kąpielą warto przeczytać, co producent pisze o kontakcie z wodą.
Kiedy do weterynarza: gdy skóra jest zaczerwieniona, pies drapie się wyraźnie częściej niż zwykle, pojawiają się strupy albo wyłysienia, albo gdy nieprzyjemny zapach skóry wraca wkrótce po kąpieli. Zwykłe mycie nie usuwa przyczyny takich zmian, a szampon leczniczy stosuje się dopiero z zalecenia lekarza.
Kąpiel psa z chorobą skóry - co się zmienia
PDSA podaje, że problemy skórne to najczęstszy powód, dla którego zwierzęta domowe trafiają do lekarza weterynarii. U psa z chorą skórą kąpiel przestaje być zabiegiem kosmetycznym i staje się częścią leczenia, którą planuje lekarz.
Blue Cross zaznacza, że szampony lecznicze bywają potrzebne częściej niż zwykła kąpiel, zależnie od choroby. Szpital WSU dodaje, że przy szamponie z lekiem lub środkiem owadobójczym obowiązują instrukcje lekarza, a rytm mycia może być częstszy albo rzadszy niż raz w tygodniu.
- szampon leczniczy stosuje się tylko ten, który zalecił lekarz, i dokładnie według jego wskazówek,
- kąpieli leczniczych nie odstawia się ani nie zagęszcza na własną rękę, nawet gdy skóra szybko wygląda lepiej,
- przed myciem psa z chorą skórą zwykłym szamponem PDSA radzi upewnić się u lekarza, że produkt będzie odpowiedni,
- po każdej kąpieli warto zanotować, jak wygląda skóra, co ułatwia ocenę leczenia na wizycie kontrolnej.
Co przygotować, zanim pies wejdzie do wanny
Wszystko, czego potrzeba, warto mieć pod ręką, zanim pies wejdzie do wanny. Blue Cross radzi trzymać ręcznik w zasięgu ręki choćby dlatego, że mokry pies po prysznicu zwykle energicznie się otrzepuje.
- szampon dla psa,
- ręcznik, a przy dużym psie dwa,
- mata antypoślizgowa albo ręcznik na dno wanny, żeby pies stał pewnie na czterech łapach,
- szczotka lub grzebień dobrane do sierści,
- przysmaki do nagradzania,
- druga osoba do pomocy przy dużym albo nerwowym psie.
Na początek wystarczy jeden łagodny szampon dla psa. Pozostałe kosmetyki do kąpieli psa, na przykład odżywki do sierści, lepiej wprowadzać pojedynczo, żeby przy ewentualnym podrażnieniu łatwo było wskazać produkt, który je wywołał.
Przed kąpielą sierść się dokładnie wyczesuje. Szpital WSU zwraca uwagę, że mokra sierść filcuje się bardziej niż sucha, a splątane włosy po zmoczeniu trudno rozplątać. Regularne szczotkowanie sierści między kąpielami sprawia, że samo przygotowanie trwa krócej.
Ile czesania potrzeba między kąpielami, zależy od sierści. PDSA podaje orientacyjnie:
- sierść długa, na przykład u bearded collie czy lhasa apso - codziennie,
- sierść średniej długości, na przykład u szpiców i owczarków niemieckich - kilka razy w tygodniu,
- sierść krótka, na przykład u labradorów - może wystarczyć raz w tygodniu,
- kręcona sierść krzyżówek z pudlem - kilka razy w tygodniu, bo łatwo się plącze, zwłaszcza po zmoczeniu.
Kąpiel psa krok po kroku
Poniższa kolejność opiera się na zaleceniach Blue Cross. Psa, którego da się bezpiecznie unieść w pojedynkę, przenosi się do wanny samodzielnie, a przy cięższym potrzebna jest pomoc drugiej osoby.
- Wyszczotkować psa, a szampon i ręcznik położyć w zasięgu ręki.
- Położyć na dnie wanny matę antypoślizgową albo ręcznik.
- Lekkiego psa przenieść do wanny, obejmując go jedną ręką przed przednimi łapami, a drugą wokół tylnych nóg. Cięższego psa podnoszą dwie osoby.
- Sprawdzić, czy woda jest letnia, i zmoczyć sierść, omijając głowę. Przy uszach i oczach zachować szczególną ostrożność.
- Nałożyć szampon i umyć także miejsca łatwe do pominięcia: za uszami, pod obrożą i między palcami. Nie kierować wody do przewodu słuchowego.
- Spłukiwać sierść, aż spływająca woda będzie czysta.
- Wytrzeć psa ręcznikiem jeszcze w wannie i dopiero wtedy go z niej wyjąć.
Po kąpieli warto obejrzeć uszy. PDSA zaleca ich regularną kontrolę, a przy nagromadzeniu woskowiny, nieprzyjemnym zapachu albo swędzeniu - kontakt z lekarzem jeszcze przed próbą samodzielnego czyszczenia.
Kąpiel to także dobra okazja, żeby obejrzeć skórę. Blue Cross zwraca uwagę, że podczas mycia łatwo sprawdzić, czy skóra wygląda zdrowo i czy nie ma na niej pcheł ani kleszczy. Niepokojące zmiany zapisuje się albo fotografuje, żeby pokazać je lekarzowi.
Jak wysuszyć psa po kąpieli
Podstawą jest ręcznik, którym zbiera się wodę jeszcze w wannie. Blue Cross dopuszcza naturalne schnięcie na dworze, na przykład w ogrodzie, w ciepły letni dzień. W pozostałe dni pies schnie w domu albo jest suszony suszarką do włosów.
Suszarka powinna pracować na niskiej temperaturze i niskiej prędkości nawiewu. Blue Cross podaje kilka zasad jej używania:
- temperaturę strumienia powietrza sprawdza się na własnej dłoni przed skierowaniem go na psa,
- suszarkę trzyma się co najmniej 15-20 cm od ciała psa,
- wylot przesuwa się bez przerwy, żeby nie przegrzać jednego miejsca,
- w trakcie suszenia psa się chwali i nagradza przysmakami,
- gdy pies wygląda na zaniepokojonego, suszenie się przerywa i pozwala mu wyschnąć naturalnie.
Przy sierści długiej suszenie łączy się z delikatnym rozczesywaniem. Szpital WSU przypomina, że mokra sierść filcuje się łatwiej niż sucha, dlatego psa z długą okrywą nie zostawia się do wyschnięcia ze zbitymi pasmami, które po wyschnięciu trudniej rozdzielić.
U psów z gęstą podwójną okrywą wyczesywanie podszerstka w czasie linienia zmniejsza ilość luźnego włosa, który po kąpieli zostaje w sierści. Podręcznik Merck przypomina, że regularne szczotkowanie usuwa luźne włosy i zapobiega kołtunom, szczególnie przy sierści gęstej i długiej.
Jak oswoić psa z kąpielą i zmniejszyć stres
PDSA zaleca, żeby zabiegi pielęgnacyjne wprowadzać, gdy pies jest młody. Starsze psy także mogą się do nich przekonać, pod warunkiem że każde doświadczenie jest dla nich przyjemne. Pomagają powolne tempo, przysmaki i pochwały w trakcie oraz po zabiegu.
Gdy pies wyraźnie się boi albo jest zestresowany, zabieg się przerywa. Blue Cross proponuje stopniowe oswajanie z wanną, rozłożone na etapy, jeszcze zanim pies zostanie po raz pierwszy umyty.
- Nagradzać psa przysmakami i pochwałą w suchej wannie lub brodziku, aż spokojnie do niej wchodzi i z niej wychodzi.
- Gdy pies czuje się swobodnie, włączyć prysznic jako dźwięk w tle i dalej go nagradzać.
- Puszczać wodę tylko na łapy, żeby pies poznał to odczucie, i nagradzać każdy spokojny moment.
- Powtarzać te etapy, aż pies wyraźnie spokojniej zachowuje się w wannie.
Niektóre psy przy pierwszej kąpieli wpadają w panikę i próbują się wyrwać. Blue Cross podkreśla, że przy takim psie, a także przy każdym dużym psie, druga para rąk bardzo pomaga.
Ta sama organizacja podsuwa sposób na odwrócenie uwagi: posmarowanie ścianki wanny masłem orzechowym bez ksylitolu. Ksylitol jest dla psów toksyczny, o czym przypomina PDSA, dlatego skład masła trzeba przeczytać przed użyciem.
Blue Cross zauważa też, że pies uczony kąpieli od młodego wieku z większym prawdopodobieństwem odbierze ją jako przyjemne doświadczenie. U dorosłego psa stosuje się te same kroki, tylko z większą cierpliwością i krótszymi sesjami.
W skrócie: zdrowego psa kąpie się, gdy jest brudny albo brzydko pachnie, w letniej wodzie i szamponem dla psów. Sierść wyczesuje się przed kąpielą, wodę trzyma z dala od uszu, a pianę spłukuje do czysta. Pierwsze kąpiele poprzedza oswajanie z wanną.
