Pies zimą i w upale · 7 min czytania

Pies w upale - mata chłodząca, woda i inne sposoby na gorące dni

Pies w upale potrzebuje przede wszystkim cienia, stałego dostępu do świeżej wody i spacerów przesuniętych na wczesny ranek lub późny wieczór, a mata chłodząca czy basenik tylko to uzupełniają. Psy chłodzą się głównie przez dyszenie, więc w gorące dni przegrzewają się łatwiej niż ludzie.

Ilustracja: Pies w upale - mata chłodząca, woda i inne sposoby na gorące dni

Treść przygotowana przy wsparciu sztucznej inteligencji (AI).

Dlaczego upał męczy psa bardziej niż człowieka

Psy mają niewiele gruczołów potowych i chłodzą się głównie przez dyszenie. Brytyjskie Stowarzyszenie Pielęgniarek Weterynaryjnych (BVNA) zauważa, że to właśnie dyszenie bywa pierwszym sygnałem przegrzania, a z czasem staje się coraz wyraźniejsze.

Lato to tylko jedna z pór roku, które wymagają zmiany codziennych nawyków, a ochrona psa zimą, w deszczu i w upale zaczyna się od rozpoznania, który pies jest bardziej wrażliwy na temperaturę.

Brytyjskie Stowarzyszenie Weterynaryjne (BVA) i BVNA zalecają szczególną ostrożność, gdy pies:

  • jest starszy albo bardzo młody,
  • ma nadwagę,
  • należy do ras krótkogłowych (brachycefalicznych), takich jak buldogi i mopsy,
  • ma gęstą lub ciemną sierść,
  • choruje na serce lub płuca.

Pierwsze sygnały, że psu jest za gorąco

BVNA opisuje typowy przebieg. Na początku pojawia się dyszenie, niepokój i szukanie chłodniejszego miejsca, na przykład kładzenie się na płytkach albo w cieniu pod krzakiem.

Gdy przegrzanie postępuje, dochodzi ślinienie, bardzo czerwony język, chwiejny chód, osłabienie, wymioty lub biegunka i dezorientacja. Na tym etapie nie czeka się na poprawę, tylko od razu chłodzi psa i dzwoni do lekarza.

Spacer w upalny dzień - pora, nawierzchnia i tempo

BVA radzi wychodzić z psem wczesnym rankiem albo późnym wieczorem, a przy bardzo wysokiej temperaturze zrezygnować ze spaceru. W najgorętszej porze dnia nie ćwiczy się z psem. BVNA dodaje, by w upał ograniczać zabawy w gonitwę i aportowanie.

Druga sprawa to nawierzchnia. BVA ostrzega, że rozgrzany asfalt może poparzyć opuszki łap. RSPCA podaje prosty test: jeśli nie da się utrzymać dłoni na podłożu przez pięć sekund, jest ono za gorące dla psich łap.

  • Trasę prowadzi się trawnikami i cienistymi ścieżkami zamiast placów i chodników w pełnym słońcu.
  • Tempo dopasowuje się do psa: zwolnienie i szukanie cienia to sygnał do przerwy.
  • Na dłuższy spacer zabiera się wodę do picia i polewania psa.

Psy z grup ryzyka, czyli starsze, z nadwagą i rasy krótkogłowe, wychodzą w upał na krótsze, spokojniejsze spacery. Po powrocie pies dostaje wodę i chłodne miejsce do odpoczynku, zanim zacznie się kolejna zabawa.

Woda, cień i przewiew w domu

Podstawą są według BVA trzy rzeczy: świeża woda do picia, dobra wentylacja i cień. RSPCA zaleca, by pies miał stały dostęp do zacienionych miejsc w domu i na zewnątrz oraz zawsze do czystej, zimnej wody. Do miski można wrzucić kostki lodu.

BVNA wymienia też wentylator w ciepłym pomieszczeniu. Mrożone przysmaki wliczają się do dziennego limitu przysmaków, podobnie jak inne nagrody.

W mieszkaniu pomaga zasłonięcie okien od strony słońca w najcieplejszych godzinach i dostęp do chłodnej podłogi, na przykład w łazience albo w przedpokoju z płytkami. Pies sam wybiera miejsce, więc drzwi do chłodniejszych pomieszczeń zostawia się otwarte.

Słońce działa też na skórę. RSPCA zaleca krem z filtrem bezpieczny dla zwierząt na odsłonięte miejsca, takie jak końcówki uszu i nos.

SposóbJak pomagaNa co uważać
Cień i przewiewOgranicza nagrzewanie ciała w domu i na podwórkuCień przesuwa się w ciągu dnia, więc miejsce sprawdza się kilka razy
Świeża, zimna wodaPozwala psu pić tyle, ile potrzebujeMiska musi być stale pełna, także na spacerze
Mata chłodzącaDaje chłodniejsze miejsce do leżeniaTylko pod nadzorem, bez gryzienia i z kontrolą szczelności
WentylatorWspiera chłodzenie przez ruch powietrzaPies musi mieć możliwość odejścia od nawiewu
Basenik, zraszaczPozwala zmoczyć sierść i ochłodzić się w zabawieNie zmusza się psa, który nie lubi wody
Krem z filtrem dla zwierzątChroni jasny nos i końcówki uszu przed słońcemTylko produkt przeznaczony dla zwierząt

Mata chłodząca - jak działa i jak jej bezpiecznie używać

Mata chłodząca chłodzi przez kontakt: wypełnienie przejmuje część ciepła od leżącego na niej psa. Działa więc tylko wtedy, gdy pies sam chce się na niej położyć, a z czasem nagrzewa się od jego ciała i potrzebuje przerwy, żeby znowu się ochłodzić.

Mata chłodząca jest tylko jednym z elementów letniego wyposażenia, a pełny wybór takich mat i akcesoriów nie zastąpi cienia, świeżej wody i spaceru przesuniętego na wczesny ranek. Matę kładzie się tam, gdzie pies i tak lubi odpoczywać, w cieniu i z dala od nasłonecznionego okna.

Najważniejsza jest kontrola. W październiku 2026 roku ASPCA ostrzegła przed produktami z żelem chłodzącym, wśród których wymieniła maty i podkładki dla zwierząt. Według ASPCA opakowania takich produktów podają w składzie nietoksyczne polimery, na przykład poliakryloamid, ale w części produktów wykryto wysokie stężenie akryloamidu, silnej neurotoksyny.

Niektóre wypełnienia zawierają też kulki żelu, które po połknięciu pęcznieją i mogą zatkać przewód pokarmowy. Zalecenia ASPCA są proste:

  1. Nie zostawiać psa bez nadzoru z matą chłodzącą, zwłaszcza psa, który gryzie przedmioty.
  2. Regularnie oglądać matę, a wyciekający żel od razu sprzątać w rękawiczkach nitrylowych i nie dopuszczać do niego psa.
  3. Zachować opakowanie i etykietę ze składem, bo przydadzą się lekarzowi.
  4. Gdy pies przegryzł matę albo mógł zjeść żel, skontaktować się z lekarzem weterynarii.

Kiedy do weterynarza: natychmiast, gdy po kontakcie z żelem z maty pies wymiotuje, drży, chwieje się, reaguje nadwrażliwością na dźwięk lub dotyk albo ma drgawki. Takie objawy po połknięciu żelu ASPCA wiąże z zatruciem.

Jak oswoić psa z matą

Część psów od razu kładzie się na nowej powierzchni, inne ją omijają. Matę zostawia się w ulubionym miejscu odpoczynku psa, bez zachęcania na siłę, i spokojnie nagradza psa, gdy sam na niej usiądzie albo się położy.

Mata nie powinna stać się zabawką. Gdy pies zaczyna ją drapać, ciągnąć zębami albo gryźć rogi, zabiera się ją i podaje ponownie tylko pod bezpośrednim nadzorem.

Basenik, zraszacz i kąpiel w jeziorze

BVNA wymienia kilka sposobów na ochłodę w zabawie: basenik przeznaczony dla psa, pływanie w otwartej wodzie, spryskiwanie wodą z butelki i krótką zabawę z wężem ogrodowym. RSPCA przypomina, że nie każdy pies lubi wodę i nie należy go do niej zmuszać.

Przy kąpielach w jeziorach i stawach obowiązuje jedno zastrzeżenie: pies nie powinien wchodzić do wody z zakwitem sinic, przed którym ostrzega BVNA.

Basenik stawia się w cieniu, bo w pełnym słońcu woda szybko się nagrzewa, i często wymienia w nim wodę. Przy wodzie, także płytkiej, pies pozostaje pod nadzorem, a po zabawie dostaje do picia świeżą wodę z miski, nie z baseniku.

Czego unikać w gorące dni

  • Zostawiania psa w aucie, nawet na krótko - pomiary temperatury w zaparkowanym samochodzie pokazują, jak szybko nagrzewa się kabina.
  • Długich spacerów i intensywnych zabaw w najgorętszej porze dnia.
  • Chodzenia po rozgrzanym asfalcie, który według BVA może poparzyć opuszki.
  • Przykrywania psa mokrym ręcznikiem, który według RSPCA zatrzymuje ciepło przy ciele.
  • Pochopnego golenia gęstej sierści: golenie psa z podszerstkiem na lato to osobna decyzja, zależna od rodzaju okrywy.

Wśród wczesnych objawów udaru BVA wymienia, obok ciężkiego dyszenia i ślinienia, także bardzo czerwone albo bardzo blade dziąsła oraz brak koordynacji. Każdy z nich to sygnał do natychmiastowego chłodzenia psa.

W skrócie: przy objawach przegrzania obowiązuje zasada „najpierw chłodzenie, potem transport”. Psa przenosi się w chłodne, przewiewne miejsce, polewa zimną wodą i dzwoni do lekarza. Wybór między zanurzeniem a polewaniem zależy od wieku i stanu psa, co wyjaśnia instrukcja ratowania psa z udarem cieplnym.

Najczęstsze pytania

Od jakiej temperatury spacer z psem staje się ryzykowny?

Źródła weterynaryjne nie podają jednego progu, bo ryzyko zależy od psa i wysiłku. BVA radzi w upał wychodzić wcześnie rano lub późnym wieczorem, a przy wysokich temperaturach zrezygnować ze spaceru. O nawierzchni rozstrzyga test dłoni.

Czy kostki lodu w misce są dla psa bezpieczne?

RSPCA wprost zaleca wrzucanie kostek lodu do miski z wodą w upalne dni. Ważniejsze od lodu jest jednak to, by woda była zawsze świeża i dostępna, także w czasie spaceru i podróży.

Czy mata chłodząca może zastąpić klimatyzację lub wentylator?

Nie. Mata daje chłodniejsze miejsce do leżenia, ale nie obniża temperatury pomieszczenia. BVA wymienia jako podstawę cień, wentylację i wodę, a mata jest dodatkiem, który ma sens tylko wtedy, gdy pies sam chce z niej korzystać.

Co zrobić, gdy pies przegryzł matę chłodzącą?

ASPCA zaleca kontakt z lekarzem weterynarii, gdy pies przegryzł, przebił albo mógł zjeść wypełnienie maty. Warto zabrać ze sobą opakowanie lub etykietę ze składem, a przy drżeniu, chwianiu się lub drgawkach jechać do lecznicy natychmiast.

Czy psu w upale potrzebny jest krem z filtrem?

Według RSPCA tak, jeśli skóra jest odsłonięta: na końcówki uszu i nos nakłada się filtr przeznaczony dla zwierząt. Wybiera się produkt opisany jako przeznaczony dla zwierząt, a przy wątpliwościach co do składu albo przy zmianach skóry na nosie pyta się lekarza.

Źródła

Artykuł ma charakter informacyjny. Gdy pies ma niepokojące objawy, decyzję o leczeniu podejmuje lekarz weterynarii.

Czytaj dalej