Owoce i warzywa w diecie psa - dodatek, a nie konieczność
Pies nie potrzebuje owoców ani warzyw w codziennej diecie, ale według PDSA, brytyjskiej organizacji weterynaryjnej, niewielka ilość dobrze dobranych gatunków może być okazjonalnym przysmakiem. Owoce podaje się oszczędniej niż warzywa, bo większość z nich zawiera dużo cukru.
Kawałek jabłka czy marchewki jest dla WSAVA takim samym przysmakiem jak kupny kąsek, bo liczy się każde jedzenie podawane poza pełnoporcjową karmą. Obejmuje go więc dzienny limit kalorii z przysmaków, czyli najwyżej około 10 procent energii.
Psu na diecie weterynaryjnej nowe dodatki, także owocowe i warzywne, uzgadnia się z lekarzem.
Jakie owoce może jeść pies i jakie warzywa są bezpieczne
PDSA podaje listę owoców i warzyw, które w małych ilościach nadają się dla psa, wraz ze sposobem przygotowania. Wspólna zasada dla wszystkich: kawałki wielkości kęsa, bez pestek i nasion, bez oleju, masła, soli i przypraw.
| Produkt | Jak przygotować |
|---|---|
| jabłko, gruszka | bez gniazda nasiennego i pestek, w kawałkach |
| banan | obrany, w plasterkach |
| borówki, żurawina, truskawki | umyte, większe owoce pokrojone |
| mango, brzoskwinia, nektarynka | bez pestki, mango także bez skórki, w kawałkach |
| pomarańcza | mały kawałek miąższu, bez skórki i pestek |
| ananas, melon | ananas bez skórki, melon bez skórki i pestek, w kawałkach |
| marchew, seler naciowy, zielona fasolka, groszek | surowe albo gotowane |
| brokuł, brukselka | brokuł surowy lub na parze, brukselka gotowana; tylko w bardzo małych ilościach |
| ziemniak | wyłącznie gotowany, obrany, w małej ilości |
| batat | gotowany i obrany |
| kukurydza | gotowana, ziarna odcięte od kolby |
Kolba kukurydzy może według PDSA spowodować niedrożność przewodu pokarmowego, a surowe ziemniaki zawierają toksyczną dla psów solaninę. Brokuły i brukselka w dużej ilości mogą wywołać dolegliwości, dlatego pozostają dodatkiem od czasu do czasu.
Lista bezpiecznych gatunków nie oznacza dowolnej ilości. Nawet dozwolony owoc w nadmiarze to dużo cukru, a przy brokułach i brukselce PDSA wprost ostrzega, że duża porcja może zaszkodzić. Przy pierwszym podaniu wystarczą jeden lub dwa kawałki.
Kokos ASPCA opisuje jako produkt, który w małej ilości raczej nie wyrządzi psu poważnej szkody. Oleje zawarte w miąższu i mleku świeżego kokosa mogą jednak wywołać rozstrój żołądka, luźne stolce i biegunkę.
Czego psu nie podawać - owoce i warzywa toksyczne
Winogron i ich suszonych odmian nie podaje się psu w żadnej postaci. WSAVA wymienia wśród składników toksycznych winogrona, rodzynki, koryntki i sułtanki, PDSA ostrzega przed niewydolnością nerek, a ASPCA wskazuje kwas winowy jako podejrzewany czynnik toksyczny.
Na liście produktów, których pies nie powinien jeść, są też:
- cebula, czosnek, por, szczypiorek i szalotka - według ASPCA podrażniają przewód pokarmowy i uszkadzają czerwone krwinki, co może prowadzić do anemii,
- pestki, liście i ogonki czereśni i wiśni - według Pet Poison Helpline zawierają cyjanek, a pestki mogą zatkać jelito,
- skórka, pestki i liście cytrusów - zawierają kwas cytrynowy i olejki eteryczne, które w większej ilości podrażniają; zjedzenie samego miąższu zwykle kończy się najwyżej lekkim rozstrojem żołądka (ASPCA),
- surowe ziemniaki - zawierają solaninę (PDSA).
Z produktów spoza warzywniaka ta sama lista WSAVA obejmuje czekoladę, ksylitol, orzechy makadamia, alkohol i napoje z kofeiną.
ASPCA przypomina, że ksylitol jest obecny m.in. w gumach do żucia, cukierkach i wypiekach, więc owocowe desery i ciasta mogą być groźne przez dodatki, a nie przez same owoce.
Numer najbliższej całodobowej lecznicy dobrze mieć zapisany w telefonie i przy apteczce dla psa, bo przy podejrzeniu zatrucia nie ma czasu na szukanie kontaktu.
Kiedy do weterynarza: pies zjadł winogrona, rodzynki, koryntki lub sułtanki, cebulę, czosnek albo por, czekoladę, produkt z ksylitolem, orzechy makadamia albo dużo czereśni lub wiśni z pestkami. Kontakt z lekarzem jest wtedy pilny, bez czekania na objawy.
Po połknięciu pojedynczej pestki wizytę uzasadniają wymioty, brak apetytu albo zaparcie, bo mogą wskazywać na niedrożność.
Co zrobić, gdy pies zjadł zakazany owoc lub warzywo
Przy produktach z listy toksycznej liczy się szybka reakcja. ASPCA radzi zanotować, ile pies zjadł, i skontaktować się z lekarzem weterynarii, a Pet Poison Helpline przy dużej ilości pestek podkreśla, by nie czekać na objawy.
- Zabrać psu resztę produktu i opakowanie, np. ciasta z rodzynkami albo gumy do żucia.
- Oszacować, co i ile pies zjadł oraz kiedy to się stało.
- Od razu zadzwonić do lecznicy, najlepiej całodobowej, i opisać sytuację.
- Postępować według wskazówek lekarza i zabrać opakowanie lub resztkę produktu na wizytę.
Nawet jeśli pies wygląda zdrowo, kontakt z lekarzem nie powinien czekać do następnego dnia, bo objawy części zatruć pojawiają się z opóźnieniem. ASPCA podaje na przykład, że uszkodzenie wątroby po ksylitolu może wystąpić w ciągu 12-24 godzin.
Jak podawać owoce i warzywa, żeby były bezpieczną nagrodą
- Wybrać produkt z listy bezpiecznych i dokładnie go umyć.
- Usunąć gniazda nasienne, pestki, skórki cytrusów, ananasa, mango i melona oraz kolby kukurydzy.
- Pokroić na kawałki wielkości jednego kęsa, dopasowane do wielkości psa.
- Podawać bez oleju, masła, soli i przypraw.
- Nowy produkt dać najpierw w małej ilości i obserwować, jak pies go znosi.
- Doliczyć owoce i warzywa do dziennej puli przysmaków.
Warzywa z rodzinnego obiadu bywają doprawione, a cebula lub czosnek mogą się kryć w sosie czy zupie. Bezpieczniej odłożyć porcję dla psa przed dodaniem przypraw.
Gotowane warzywa podaje się bez wody z gotowania, jeśli była solona, i bez dodatków z talerza. Psa nie karmi się też resztkami sałatek, bo trudno w nich wykluczyć cebulę, czosnek czy rodzynki.
W skrócie: owoce i warzywa to okazjonalny dodatek, nie konieczność; tylko gatunki bezpieczne, bez pestek i nasion, w małych kawałkach i bez przypraw. Winogron, rodzynek, cebuli i czosnku psu się nie podaje.
